Doanh nghiệp sẽ đón dòng vốn rẻ dịp cuối năm?

Dự báo những tháng còn lại của năm 2017 sẽ nhiều yếu tố hỗ trợ trong và ngoài nước tạo điều kiện cho các ngân hàng giảm lãi suất.

Tín dụng tăng trưởng tích cực

Theo báo cáo tình hình kinh tế tháng 7 và 7 tháng đầu năm 2017 của Ủy Ban Giám sát Tài chính Quốc gia - NFSC, tín dụng tháng 7 tiếp tục tăng trưởng tích cực. Ước tính đến hết tháng 7/2017, tín dụng tăng tăng 9,3% so với cuối năm 2016 (cùng kỳ năm 2016 tăng 8,8%).

Tỷ trọng tín dụng trung và dài hạn có xu hướng giảm. Tín dụng trung và dài hạn ước chiếm 53.9% tổng tín dụng (cuối năm 2016 chiếm 55,1%). Tín dụng ngắn hạn ước chiếm tỷ trọng 46,1% (cuối năm 2016 chiếm 44,9%).

Bên cạnh đó, cơ cấu tín dụng theo loại tiền tiếp tục duy trì ổn định. Tín dụng VNĐ chiếm khoảng 91,7% tổng tín dụng, tín dụng ngoại tệ chiếm 8,3% tổng tín dụng.

Cũng liên quan đến thị trường tài chính – tiền tệ, Ủy ban Giám sát Tài chính Quốc gia cho hay, tháng 7 vừa qua, thanh khoản của hệ thống ngân hàng khá dồi dào. Biểu hiện, lãi suất liên ngân hàng các kỳ hạn giảm xuống mức thấp nhất kể từ đầu năm, giảm từ 0,6 đến 1% so với thời điểm cuối tháng 6 và giảm từ 3 – 4% so với đầu năm.

Trong khi đó, giao dịch qua kênh thị trường mở (OMO) duy trì ở mức thấp, đặc biệt nữa đầu tháng 7 gần như không có giao dịch. Trong tháng 7, Ngân hàng Nhà nước hút ròng khoảng 37.000 tỷ đồng. Lũy kế từ đầu năm 2017, Ngân hàng Nhà nước đã hút ròng 48.632 tỷ đồng qua kênh OMO.

Nguyên nhân thanh khoản khá dồi dào trong thời gian qua, là chủ yếu do Ngân hàng Nhà nước mua thêm một lượng ngoại tệ đáng kể để tăng dự trữ ngoại hối, từ đó tăng cung VND ra thị trường.

Nhiều yếu tố hỗ trợ giảm lãi suất

Lãi suất cho vay có dấu hiệu giảm dần sau khi NHNN hạ lãi suất điều hành và trần lãi suất cho vay ngắn hạn một số lĩnh vực ưu tiên. Cụ thể, lãi suất vay 5 lĩnh vực ưu tiên giảm về mức 6,5%/năm, có ngân hàng thương mại giảm về 6%/năm, thấp hơn trần quy định của NHNN 0,5%.

Dự báo những tháng còn lại của năm 2017, việc giảm lãi suất đang có nhiều yếu tố hỗ trợ trong và ngoài nước như áp lực từ phía tỷ giá không quá lớn. Đồng USD đã giảm hơn 7% so với đầu năm và khả năng Fed tăng lãi suất trong năm nay hiện xuống dưới 50%.

Lạm phát nhiều khả năng đạt dưới mục tiêu Quốc hội đề ra (4%). Việc phát hành trái phiếu chính phủ 5 tháng còn lại của năm 2017 chỉ còn khoảng 25% kế hoạch. Lợi suất trái phiếu chính phủ các kỳ hạn cũng đồng loạt giảm 0,2-0,3 điểm % so với cuối tháng 6, thấp hơn khoảng 1 điểm % so với cùng kỳ 2016 ở các kỳ hạn, tạo điều kiện hỗ trợ việc giảm lãi suất đối với khu vực ngân hàng.

Một yếu tố khác là động thái từ nhà điều hành đang hỗ trợ cho việc giảm lãi suất. Trong tháng 7, NHNN hạ lãi suất điều hành. Cùng với đó, trần lãi suất cho vay ngắn hạn cũng được NHNN điều chỉnh giảm đối với các lĩnh vực ưu tiên. Đáng chú là nút thắt nợ xấu đã có cơ chế pháp lý thuận lợi khi Quốc hội ban hành Nghị quyết 42 về thí điểm xử lý nợ xấu và Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án Cơ cấu lại hệ thống các TCTD gắn với xử lý nợ xấu giai đoạn 2016 - 2020 ngày 19/7 vừa qua.

Đầu tháng 8 vừa qua, phát biểu tại Hội nghị Thủ tướng Chính phủ với doanh nghiệp, ông Lê Minh Hưng - Thống đốc Ngân hàng Nhà nước cho biết, mặt bằng lãi suất hiện nay đã giảm mạnh, chỉ bằng 40% lãi suất cuối năm 2011.

Trong buổi làm việc với các chi nhánh Ngân hàng Nhà nước và Ngân hàng thương mại tại một số tỉnh miền Trung mới đây, Thống đốc đã chỉ đạo toàn bộ hệ thống cần tiết giảm chi phí, nâng cao hiệu quả hoạt động để giảm lãi suất cho vay.

Trước đó, Ngân hàng Nhà nước đã phát đi thông điệp yêu cầu các tổ chức tín dụng giảm lãi suất cho vay, đồng thời chính thức giảm lãi suất điều hành. Cụ thể, giảm 0,25%/năm đối với các mức lãi suất điều hành gồm lãi suất tái cấp vốn, lãi suất tái chiết khấu, lãi suất cho vay qua đêm trong thanh toán điện tử liên ngân hàng và cho vay bù đắp thiếu hụt vốn trong thanh toán bù trừ của Ngân hàng Nhà nước đối với các ngân hàng; giảm 0,5%/năm lãi suất cho vay ngắn hạn tối đa bằng đồng Việt Nam của tổ chức tín dụng đối với khách hàng vay để đáp ứng nhu cầu vốn phục vụ một số lĩnh vực, ngành kinh tế.

Hiện tại, ghi nhận trên thị trường tài chính có hàng loạt ngân hàng cắt giảm lãi suất cho vay. Cụ thể, 4 ngân hàng quốc doanh lớn đồng loạt giảm lãi suất cho vay lĩnh vực ưu tiên. Vietinbank và Agribank giảm lãi suất cho vay ngắn hạn bằng VND về mức tối đa 6,5%/năm. BIDV giảm từ 0,5%- 1%/năm trong khi Vietcombank cũng điều chỉnh giảm 0,5%/năm. Bên cạnh đó còn có các NHTM cổ phần như LienVietPostBank, VPBank, SHB, Sacombank,....

Trong bối cảnh hệ số NIM của hệ thống ngân hàng Việt Nam liên tục giảm trong thời gian qua, từ 3,07% năm 2013 xuống 2,69% năm 2016 đã ghi nhận một số ngân hàng rục rịch giảm lãi suất huy động đầu vào. Cụ thể, Eximbank giảm lãi suất tiền gửi từ 0,1- 0,2%/năm. VPBank cũng giảm lãi suất kỳ hạn 1 tháng xuống còn 4,8%/năm. Theo thống kê, nhìn chung lãi suất huy động 1 tháng đã giảm từ 0,25%-0,5%.