Thị trường ô tô lắp ráp sắp “biến động” mạnh nhờ một loạt chính sách mới?

Mặc dù không tiết lộ thông tin cụ thể về điều kiện, quy định sắp được ban hành đối với việc nhập khẩu, sản xuất và lắp ráp ôtô nhưng ông Hải khẳng định đó là sự thay đổi thể chế để hỗ trợ và giúp đỡ các doanh nghiệp làm ăn chân chính, mang lại hiệu quả thực sự cho DN.

Ông Hải cho biết, có một thực tế vô lý là thuế nhập khẩu linh kiện ôtô cao hơn so với thuế nhập khẩu ôtô nguyên chiếc trong khi các DN lắp ráp trong nước còn phải  đầu tư thêm hàng nghìn, thậm chí hàng chục nghìn tỷ đồng cho các trung tâm lắp ráp. Với chính sách thuế này rõ ràng không thể khuyến khích các doanh nghiệp lắp ráp và sản xuất ôtô trong nước.

“Các nhà sản xuất và lắp ráp ôtô ở Việt Nam chỉ cần được đối xử bình đẳng như các DN nhập khẩu ôtô” – ông Hải nhấn mạnh.

“Ngay trong các DN nhập khẩu ô tô, giữa DN nhập khẩu ôtô chính hãng và không chính hãng cũng cần phải bình đẳng. Có những DN đầu tư rất nhiều về bảo hành, bảo dưỡng để bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, nhưng cũng có những DN chỉ nhập 5-10 chiếc sau khi bán xong là hết trách nhiệm, chưa nói đến chuyện báo giá thấp để trốn thuế” – ông  Đỗ Thắng Hải phân tích.

Đối với doanh nghiệp và người tiêu dùng, những nghịch lý đó đang tạo ra sự bất bình đẳng, trong khi cơ quan quản lý nhà nước chỉ cần tạo ra sự bình đẳng là đã đảm bảo cho sự phát triển.

Giảm thuế nhập khẩu linh kiện

Bộ Tài chính vừa đưa ra lấy ý kiến doanh nghiệp, người dân về đề xuất giảm thuế nhập khẩu linh kiện ôtô chở người dưới 9 chỗ và xe tải từ 5 tấn trở xuống theo chương trình ưu đãi thuế từ năm 2018- 2022.

Theo đó, cơ quan này đưa ra hai phương án giảm thuế nhằm khuyến khích doanh nghiệp sản xuất lắp ráp, giúp giảm chi phí, giá bán để tăng cạnh tranh với xe nhập khẩu.

Phương án 1: Giảm mức thuế suất trung bình của cả bộ linh kiện từ 14-16% xuống khoảng 7% đối với xe dưới 9 chỗ và khoảng 1% đối với xe tải dưới 5 tấn.

Phương án 2: Giảm mức thuế suất trung bình của cả bộ linh kiện từ 14-16% xuống 9 - 11% đối với xe dưới 9 chỗ và 7,9% đối với xe tải dưới 5 tấn.

Bộ Tài chính cho rằng phương án 1 sẽ giúp doanh nghiệp giảm chi phí đầu vào nhiều hơn với mức độ ưu đãi thuế nhập khẩu cao hơn.

Nhược điểm của cả hai phương án là các đơn vị không có chủ trương mở rộng sản xuất, lắp ráp tại Việt Nam sẽ khó khăn do không được hưởng mức thuế 0% khi nhập khẩu bộ linh sẽ dần chuyển sang nhập khẩu xe nguyên chiếc khiến số lượng doanh nghiệp sản xuất lắp ráp bị thu hẹp.

Tuy nhiên, Bộ Tài chính cũng kỳ vọng việc giảm thuế suất nhập khẩu đối với linh kiện ô tô sẽ làm tăng sản lượng sản xuất, lắp ráp trong nước, qua đó sẽ tăng thu về thuế thu nhập doanh nghiệp.

“Việc giảm thuế nhập khẩu đối với linh kiện ô tô cũng làm giảm số thu thuế nhập khẩu nhưng số giảm thu (giảm từ 14% xuống 0%) sẽ ít hơn so với số giảm thu từ việc giảm thuế nhập khẩu xe ô tô nguyên chiếc (giảm từ 30% xuống 0%), đồng thời số thu ngân sách nhà nước sẽ được bù đắp một phần do tăng thu từ thuế thu nhập doanh nghiệp và còn có các tác động gián tiếp tích cực đến kinh tế xã hội trong nước” - Bộ Tài chính khẳng định.

Với các phân tích trên cho thấy môi trường kinh doanh cho thị trường ô tô sẽ có sự điều chỉnh theo hướng tạo ra một sân chơi bình đẳng cho các DN. Sự điều chỉnh này sẽ tác động mạnh đến cục diện của thị trường ô tô lắp ráp và ô tô nhập khẩu vốn rất nhạy cảm với sự phát triển của nền kinh tế.