Sản lượng cá ngừ đại dương sụt giảm

Sau gần 1 tháng bám biển, đón Tết trên biển, đến nay, tàu câu cá ngừ đại dương của ông Trần Bé đã cập cảng Hòn Rớ, thành phố Nha Trang mang theo 25 con cá ngừ, giá cá hiện tại là 115 ngàn đồng/kg. Tổng tiền bán cá chỉ giúp ông bù đắp chi phí chuyến biển khoảng 130 triệu đồng.

Sản lượng cá ngừ sụt giảm, đánh bắt không hiệu quả khiến ngư dân khó khăn

Tuy vậy, trong tổng số hàng trăm tàu câu cá ngừ đại dương vừa cập cảng không nhiều tàu cá may mắn như ông Bé. Mặc dù cá ngừ được giá, bán nhanh nhưng 10 tàu xuất bến chỉ 2 đến 3 tàu có lãi, số còn lại hòa vốn hoặc thua lỗ do đánh bắt không đạt sản lượng.

Theo ông Trần Bé, nhiều tàu không bù đắp đủ phí tổn chuyến biển dài: “Mọi năm thì kiếm sống được, đầu mùa ra quân, bà con phấn khởi. Khi ra biển thì toàn chiếc 5-10, nhưng thu hoạch thì chỉ được mười mấy con, lỗ. Đánh bắt xa bờ, tổn phí 100 triệu lấy lại được khoảng 20-30 triệu gì đó”.

Mỗi chuyến biến đánh bắt cá ngừ đại dương kéo dài từ 18- 28 ngày, với gần 10 lao động, chi phí chuyến biển từ 100-150 triệu đồng. Để có lãi, mỗi tàu phải câu được từ 20-30 con con cá ngừ đại dương. Thế nhưng, chuyến biển xuyên Tết vừa qua, nhiều tàu chỉ đánh bắt được dưới 10 con.

Sản lượng cá ngừ đại dương hiện chỉ đáp ứng 1 phần nhu cầu của các nhà máy.

Ông Nguyễn Trung Hiếu, Trưởng Ban Quản lý Cảng cá Hòn Rớ, thành phố Nha Trang, tỉnh Khánh Hoà cho biết: “Sản lượng đầu năm, bình quân 1 tàu có từ 15-20 con, so với sản lượng trước Tết hơi thấp. Đa phần những tàu này tiếp tục vươn khơi bám biển trong thời gian sắp tới".

Tình trạng sụt giảm sản lượng khai thác cá ngừ đại dương bắt đầu diễn ra vài năm nay nên có thời điểm nhiều tàu cá đã nằm bờ vì đánh bắt không hiệu quả. Để ngư dân yên tâm bám biển, yêu cầu đặt ra là phải nâng cao hiệu quả chuyến biển, đảm bảo thu nhập.

Ông Vũ Đình Đáp, Chủ tịch Hiệp hội cá ngừ Việt Nam cho rằng, do sản lượng sụt giảm, sắp đến các cơ quan chức năng cần tính đến việc phân bổ hạn ngạch khai thác, đồng thời, nâng cao chất lượng khai thác để tăng giá bán, bù đắp vào sản lượng sụt giảm nhằm tăng hiệu quả chuyến biển

“Sản lượng thực ra sau này người ta cũng không quan tâm nhiều nữa vì cấp quota rồi, cho nên mọi người  không quan tâm nhiều về sản lượng mà người ta quan tâm về chất lượng, hiệu quả" - ông Đáp cho biết.

Nâng cao chất lượng bảo quản sau khai thác là giải pháp để bù đắp sản lượng sụt giảm

Câu cá ngừ đại dương là thế mạnh của các tỉnh Nam Trung bộ. Với đội tàu lên đến 2.000 chiếc, mỗi năm, các địa phương này cung cấp cho thị trường 17.000 tấn. Đây cũng là nguyên liệu của 24 nhà máy chế biến xuất khẩu với kim ngạch mỗi năm lên đến gần 650 triệu USD. Thực tế, do nguồn nguyên liệu trong nước không đảm bảo, nhiều doanh nghiệp đang phụ thuộc vào nguồn cá ngừ nhập từ nước ngoài.

Theo ông Phùng Đức Tiến, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, để ngành hàng cá ngừ bền vững, yêu cầu bức thiết là khai thác phải gắn với bảo tồn, khống chế số lượng tàu khai thác, đặc biệt là phải có giải pháp để nâng cao công nghệ khai thác, chất lượng bảo quản để ngư dân thoát khỏi áp lực chạy theo sản lượng.

“Chúng ta vừa phải đảm bảo khai thác và vừa phải bảo tồn, đây là công tác rất quan trong để khai thác bền vững. Ta sẽ cơ cấu lại đội tàu, tập trung vào đội tàu xa bờ. Phải tập trung vào nghiên cứu công nghệ bảo quản để làm sao công nghệ bảo quản giảm được thất thoát sau thu hoạch” - Thứ trưởng Phùng Đức Tiến cho biết./.