Gói kích thích kinh tế có thể có một phần chệch về thời gian?

Sáng 10/12, sau khi thảo luận, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã đồng ý trình Quốc hội tại kỳ họp bất thường cuối tháng 12/2021 dự án đầu tư xây dựng công trình đường bộ cao tốc Bắc - Nam phía Đông giai đoạn 2021 - 2025.

Như BizLIVE vừa thông tin, khoảng 72.497 tỷ đồng trong tổng mức đầu tư khoảng 146.990 tỷ đồng của dự án trên Chính phủ kiến nghị cân đối từ Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội.

Tuy nhiên, thẩm tra nội dung Chính phủ trình, Ủy ban Kinh tế của Quốc hội lưu ý hiện nay chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội vẫn đang trong quá trình nghiên cứu, trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.

Vì thế, cơ quan thẩm tra đề nghị Chính phủ cần tính toán kỹ, đề xuất danh mục chi tiết những dự án nào đáp ứng các tiêu chí, nguyên tắc nêu trên và bảo đảm điều hòa nguồn vốn đầu tư công trong Kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021-2025 và nguồn đầu tư công phát triển kết cấu hạ tầng trong Chương trình, xây dựng phương án phân bổ vốn hợp lý, ưu tiên các dự án đang triển khai giải ngân tốt, có khả năng đẩy nhanh tiến độ để hoàn thành, vừa phát huy hiệu quả của chính sách kích thích kinh tế trong giai đoạn 2022-2023, vừa bảo đảm nguồn vốn để triển khai các dự án thành phần trong Dự án xây dựng công trình đường bộ cao tốc Bắc-Nam phía Đông giai đoạn 2021-2025 và làm rõ phương án bố trí vốn hằng năm, khả năng giải ngân vốn đầu tư để bảo đảm tiến độ cho Dự án.

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Hoàng Thanh Tùng phân tích 72.497 tỷ đồng là tỷ lệ vốn rất lớn, chiếm đến 49% tổng mức đầu tư, nhưng lại có độ vênh về thời điểm. Vì Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội chủ yếu là thực hiện trong năm 2022-2023, nếu kéo dài cũng chỉ đến đầu năm 2024, còn trọng tâm của dự án Chính phủ trình thì lại rơi vào giai đoạn sau. 

Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất với đề xuất dùng toàn bộ vốn đầu tư công, đề nghị Chính phủ điều hoà vốn đầu tư công và chương trình phục hồi kinh tế -xã hội, ưu tiên vốn chương trình phục hồi cho các dự án trọng điểm có khả năng hoàn thành trong hai năm 2022-2023, Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải nêu rõ khi kết thúc phần thảo luận.

Ở một khía cạnh khác, Thường trực Ủy ban Kinh tế nhận thấy, thị trường vốn còn hạn chế, các doanh nghiệp chưa thông qua thị trường vốn để huy động vốn cho các dự án đầu tư hạ tầng mà chủ yếu là huy động vốn tín dụng từ các ngân hàng thương mại, cùng với những bất cập nêu về dự án vẫn chưa được khắc phục thì khả năng các ngân hàng thương mại cho các nhà đầu tư vay vốn để thực hiện theo phương thức PPP là rất thấp. Do đó, việc Chính phủ đề xuất đầu tư theo hình thức đầu tư công để bảo đảm tiến độ cho Dự án là có cơ sở.

Tuy nhiên, Thường trực Ủy ban Kinh tế lưu ý, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết 29/2021/QH15 về Kế hoạch đầu tư công giai đoạn 2021-2025, trong đó đã phân bổ vốn cho rất nhiều các dự án giao thông đường bộ sẽ được đầu tư theo phương thức PPP, trong đó có Dự án.

Theo đó, Thường trực Ủy ban Kinh tế đề nghị Chính phủ cần nghiên cứu, đề xuất các giải pháp hữu hiệu để huy động nguồn vốn ngoài nhà nước cho các dự án giao thông PPP đã được Quốc hội phân bổ vốn theo kế hoạch. Đồng thời, cần khẩn trương rà soát, xử lý dứt điểm những tồn tại, hạn chế của các dự án giao thông BOT thời gian qua.