Chọn hướng nào cho phát triển nguồn điện ở Việt Nam?

Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng vừa ký Quyết định 219/QĐ-TTg phê duyệt Kế hoạch sản xuất kinh doanh và đầu tư phát triển 5 năm 2016 - 2020 của Tập đoàn Điện lực Việt Nam.

Theo đó, nhiệm vụ chính của EVN là đầu tư phát triển các dự án, công trình nguồn điện và lưới điện được giao trong Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia và các địa phương, đảm bảo tiến độ, chất lượng và hiệu quả đầu tư. Nghiên cứu đầu tư phát triển nguồn điện năng lượng tái tạo, đồng thời đẩy mạnh các biện pháp bảo vệ môi trường trong đầu tư xây dựng và vận hành khai thác các công trình điện.

Theo ông Trần Viết Ngãi - Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng Việt Nam, việc tìm ra những giải pháp tốt nhất cho phát triển nguồn điện ở Việt Nam khi tăng trưởng sử dụng điện ngày càng cao hiện là việc cấp thiết trong bối cảnh Việt Nam không triển khai điện hạt nhân, nhiệt điện than ngày càng bộc lộ hạn chế, các nguồn thủy điện lớn không còn.

Vẫn theo ông Ngãi, quy hoạch ngành điện Việt Nam đến năm 2020 Việt Nam phải đạt sản lượng điện 265 tỷ KWh, đến năm 2030 phải có 570 tỷ KWh điện. Điều đáng lo, hiện chúng ta mới có trên 170 tỷ kWh điện thương phẩm trong khi các nguồn năng lượng hóa thạch như than, khí đốt...ngày càng cạn kiệt.

“Để cân đối mục tiêu trên, từ nay tới năm 2020, trong vòng hơn 3 năm nữa phải tìm ra các nguồn điện để bổ sung sản lượng điện thiếu khoảng 100 tỷ kWh vào năm 2020 và thiếu khoảng 300 tỷ kWh vào năm 2030”, ông Ngãi cho biết.

Tuy nhiên, ông Phạm Trọng Thực - Vụ trưởng Vụ Năng lượng Tái tạo (Bộ Công Thương) lại cho rằng, việc phát triển các nguồn thủy điện nhỏ trong tương lai vẫn phải xem xét thực hiện. Thực tế, nguồn điện của Việt Nam hiện nay cho thấy năng lượng tái tạo chỉ là nguồn cung cấp thêm chứ không thể thay thế được các nguồn phát điện khác như thủy điện, nhiệt điện.

“Điện mặt trời, điện gió được coi là nguồn năng lượng sạch nhưng có điểm yếu là khi không có nắng, không có gió thì lại phải dùng năng lượng dự trữ để phát điện. Chưa kể, với giá điện năng lượng tái tạo cao như hiện nay, trung bình trên 2.000 đồng/kWh và Chính phủ phải bù lỗ, sẽ cần thêm nhiều cơ chế để gỡ khó cho phát triển năng lượng tái tạo”, ông Thực nói.

TS.Trần Đình Thiên - Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam thì bình luận, bức tranh năng lượng của Việt Nam cái gì cũng có, từ năng lượng mặt trời, gió, sóng biển với tiềm năng dồi dào, gợi cảm giác “sắp huy hoàng đến nơi”. Tuy nhiên, những năng lượng này muốn khai thác phải có công nghệ trong bối cảnh thế giới đang đi rất nhanh, thay đổi liên lục.

“Vậy Việt Nam có cần làm nữa không, nếu làm thì cơ chế nào để cạnh tranh với thế giới?”, ông Thiên đặt ra vấn đề trước bức tranh tiềm năng lớn về năng lượng tái tạo của đất nước.

Theo đó, ông cho rằng cần phải có quy hoạch cụ thể, định hướng cụ thể, hiệu quả mà trong đó phải bỏ đi cách tiếp cận chỉ có Nhà nước mới được làm. “Cần đưa ra đề án dựa vào chiến lược của doanh nghiệp”, ông Thiên nhấn mạnh.