Tội phạm tham nhũng cần điều kiện gì để được đặc xá?

Sáng 4-7, tại họp báo, Phó chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước Phạm Thanh Hà đã công bố quyết định về đặc xá năm 2022 của Chủ tịch nước.

Thiếu tướng Nguyễn Văn Long phát biểu tại buổi họp báo - Ảnh: Ng.H.

Theo quyết định, việc thực hiện đặc xá tha tù trước thời hạn dành cho người bị kết án phạt tù có thời hạn, tù chung thân nhân dịp Quốc khánh 2-9. Thời gian chấp hành án phạt tù để xét đặc xá tính đến ngày 31-8.

Tại buổi họp báo, ông Phạm Thanh Hà, Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước, đã công bố Quyết định đặc xá của Chủ tịch nước và cho biết từ năm 2009 đến năm 2019, theo Luật đặc xá năm 2007, Việt Nam đã thực hiện 7 đợt đặc xá nhân các ngày lễ lớn, sự kiện trọng đại của đất nước, đặc xá cho 87.000 người.

"Mặc dù, năm 2021 trong bối cảnh dịch Covid-19 diễn biến hết sức phức tạp tại nhiều địa phương trên cả nước nhưng với sự cố gắng, nỗ lực của các cơ quan trong hệ thống chính trị từ Trung ương đến địa phương, công tác đặc xá năm 2021 đã bảo đảm các yêu cầu chính trị, pháp luật, nghiệp vụ đối ngoại được nhân dân trong nước đồng tình và dư luận quốc tế đánh giá cao. Qua đó, tiếp tục khẳng định chủ trương chính sách nhất quán của Đảng và Nhà nước ta trong việc thúc đẩy hoạt động bảo vệ quyền con người một cách công bằng, bình đẳng cho tất cả mọi đối tượng công dân, kể cả những người đang chấp hành án phạt tù, các quyền cơ bản như ăn mặc, ở, chăm sóc y tế, nhận quà hay bưu phẩm, tiếp xúc lãnh sự..."- ông Hà khẳng định.

Cũng tại buổi họp báo, Thiếu tướng Nguyễn Văn Long, Thứ trưởng Bộ Công an, cho biết năm 2021 có hơn 3.000 phạm nhân được đặc xá. Trong đó, chỉ 2 người tái phạm, các trường hợp còn lại đang được quản lý tại nơi cư trú và tích cực tái hòa nhập cộng đồng.

Theo lãnh đạo Bộ Công an, đặc xá năm 2022 đang được xét theo đúng quy trình nên hiện nay chưa có danh sách người được đặc xá hay những người đủ điều kiện được đặc xá. Mặc dù trong bối cảnh, dịch bệnh Covid-19 diễn ra rất phức tạp, nhưng qua 1 năm chỉ có 2 trường hợp phạm nhân đặc xá tái phạm tội, còn lại tất cả đều đang được quản lý tại nơi cư trú và tích cực tái hòa nhập cộng đồng.

Bộ Công an khẳng định những phạm nhân đều bình đẳng như nhau, ai có đủ điều kiện thì được xem xét đặc xá. Tuy nhiên, trường hợp nào đủ điều kiện nhưng có nguy cơ ảnh hưởng đến an ninh, trật tự thì không được đặc xá.

Đối với việc xét duyệt đặc xá dành cho phạm nhân thuộc nhóm tội về tham nhũng, Thứ trưởng Bộ Công an nhấn mạnh một trong những điều kiện bổ sung là phải thực hiện các nghĩa vụ dân sự như trả lại tài sản, bồi thường thiệt hại. Tội phạm về tham nhũng, kinh tế, chức vụ đã hoàn thành xong nghĩa vụ dân sự, thì được xét theo quy trình, điều kiện mà không phân biệt phạm tội gì.

Theo quy định hiện hành, những phạm nhân thuộc diện đặc xá gồm: Người đang chấp hành án phạt tù có thời hạn, người bị kết án tù chung thân đã được giảm xuống tù có thời hạn, người đang được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù.

Các trường hợp không thuộc diện được đặc xá gồm: Người bị kết án phạt tù về tội phản bội Tổ quốc; tội hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân; tội gián điệp; tội xâm phạm an ninh lãnh thổ; tội bạo loạn; tội khủng bố nhằm chống chính quyền nhân dân.

Ngoài ra, những người phạm tội giết người có tổ chức, có tính chất côn đồ hoặc thực hiện tội phạm một cách man rợ; hiếp dâm có tính chất loạn luân; hiếp dâm trẻ em (theo Bộ luật Hình sự năm 1999) hoặc hiếp dâm người dưới 16 tuổi… cũng không thuộc trường hợp được đặc xá.