Thời khó khăn nhất đi qua, ngân hàng nào có khả năng bứt phá trong thời gian tới?

Số liệu tổng hợp của Chứng khoán Yuanta cho thấy, lợi nhuận quý 3/2021 của 27 ngân hàng niêm yết đạt 31 nghìn tỷ đồng, giảm 16% so với quý 2 và tăng 19% so với cùng kỳ năm ngoái. Lợi nhuận tăng so với cùng kỳ năm trước chủ yếu do thu nhập lãi ròng tăng cao hơn; trong khi đó lợi nhuận giảm so với quý trước là do thu nhập lãi ròng, thu nhập phí, và thu từ xử lý nợ xấu giảm.

Thu nhập lãi ròng ghi nhận kết quả đan xen trong quý 3/2021, giảm 7% so với quý liền kề và tăng 20% so với cùng kỳ, đạt 85 nghìn tỷ đồng. Thu nhập lãi ròng sụt giảm so với quý trước do tăng trưởng tín dụng bị chững lại và giảm lãi suất cho vay trong quý 3/2021.

Yuanta tin rằng thời kỳ khó khăn nhất do bị Covid tác động đã diễn ra trong quý 3 và kỳ vọng sự phục hồi sẽ bắt đầu từ quý 4/2021.

Theo nhóm phân tích, Ngân hàng Nhà nước sẽ mở rộng hạn mức tăng trưởng tín dụng cao hơn cho các ngân hàng trong quý 4/2021 và các ngân hàng có nguồn vốn dồi dào, có năng lực quản trị rủi ro vững chắc, tuân thủ đúng theo chính sách của Ngân hàng Nhà nước có thể sẽ nhận được hạn mức tín dụng cao hơn. Những ngân hàng này có thể sẽ là Vietcombank, MB, Techcombank và MSB. Thu nhập phí cũng sẽ cải thiện trong quý 4/2021 do doanh thu từ mảng bancassurance phục hồi.

Yuanta cũng kỳ vọng Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục duy trì chính sách tiền tệ nới lỏng ít nhất là đến năm 2022 để hỗ trợ việc xử lý khoản nợ xấu tiềm tàng và nền kinh tế.

Tuy nhiên, Ngân hàng Nhà nước sẽ không giảm mạnh lãi suất như họ đã từng làm trong thời gian vừa qua, lãi suất cho vay có thể sẽ duy trì ở mức tương tự như thời điểm hiện tại hoặc chỉ cao hơn nhẹ để hỗ trợ cho những người đi vay ít nhất là đến nửa đầu năm 2022. Vì vậy, kỳ vọng tỷ lệ NIM sẽ đi ngang trong tương lai.

Nhiều ngân hàng đã và đang đầu tư vào công nghệ số hóa để thu hút thêm nhiều khoản tiền gửi CASA để bù đắp cho sự suy giảm của lãi suất cho vay. Tuy nhiên, quá trình này sẽ cần nhiều thời gian để hoàn thành. Trong khi đó, các ngân hàng có tỷ lệ CASA cao (như VCB, MBB, TCB và MSB) có thể sẽ giúp thúc đẩy tăng NIM hiệu quả hơn so với các ngân hàng đang có tỷ lệ CASA thấp.

Yuanta cho rằng sự phục hồi sẽ bắt đầu từ quý 4/2021, nhưng để trở về thời kỳ trước COVID có thể sẽ mất nhiều thời gian hơn.

Dư nợ cho vay được phân loại vào nhóm nợ xấu đạt khoảng 1% tổng tài sản ngành ngân hàng; tuy nhiên, nguyên nhân chủ yếu là do chính sách hỗ trợ của NHNN yêu cầu các ngân hàng tạm hoãn việc phân loại các khoản cho vay bị ảnh hưởng bởi COVID vào nhóm nợ xấu. Dư nợ đã được tái cơ cấu nhưng chưa được xếp vào nhóm nợ xấu chiếm khoảng 4% tổng tài sản ngân hàng. Vì vậy, nếu dư nợ tái cơ cấu được xếp vào nhóm nợ xấu, thì tỷ lệ tổng nợ xấu /tài sản sẽ đạt khoảng 5% - đây là một con số khá lớn.

Mặc dù nhận định thời kỳ khó khăn của nền kinh tế diễn ra trong quý 3/2021 đã đi qua, nhưng nhóm phân tích vẫn cho rằng những hệ quả mà COVID để lại vẫn sẽ tiếp tục tác động đến chất lượng tài sản cũng như lợi nhuận của các ngân hàng, có thể sẽ kéo dài đến năm sau.

Vì vậy, Yuanta cho rằng các ngân hàng có tỷ lệ bao phủ nợ xấu cao sẽ là ngân hàng có nền tảng vững chắc hơn nhằm hạn chế sự suy giảm trong chất lượng tài sản do đại dịch.

''Vào năm 2022, lợi nhuận ngành ngân hàng phần lớn sẽ phụ thuộc vào khả năng thu hồi lại những khoản nợ vay tái cơ cấu. Nếu những khoản nợ này trở thành nợ xấu, các ngân hàng – đặc biệt là các ngân hàng có tỷ lệ LLR thấp – sẽ phải tăng thêm dự phòng, điều này sẽ làm giảm lợi nhuận của họ'', Yuanta dự báo.