Huế bật chế độ bảo quản đặc biệt cho bảo vật quốc gia sau sự cố ngai vàng bị xâm hại

UBND thành phố Huế đã có Công văn số 6730/UBND-CN gửi Bộ VHTTDL về kết quả thực hiện ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính về vụ việc bảo vật quốc gia "Ngai vua triều Nguyễn" bị xâm hại ngày 24.5.2025.

Báo cáo nêu, ngay sau khi vụ việc xảy ra, Chủ tịch UBND thành phố Huế đã ký Công văn số 6359/UBND-CN chỉ đạo các cơ quan, đơn vị có liên quan triển khai các nội dung về vụ việc bảo vật quốc gia “Ngai vua triều Nguyễn” bị xâm hại.

UBND tỉnh đã chỉ đạo Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế và Sở VHTTDL khẩn trương kiểm tra, rà soát, đánh giá công tác đảm bảo an ninh, quy trình bảo quản, trưng bày các hiện vật, cổ vật,... đặc biệt là các bảo vật Quốc gia tại Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế; xây dựng quy trình, phương án chi tiết quản lý, bảo quản, trưng bày đối với các hiện vật, cổ vật tại Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế.

Tổ chức kiểm điểm, rút kinh nghiệm và xử lý trách nhiệm của cá nhân, tổ chức liên quan trong vụ việc phá hoại bảo vật Quốc gia được trưng bày tại Điện Thái Hòa xảy ra vào ngày 24.5.2025;

Tăng cường công tác quản lý, bảo vệ an ninh, an toàn tại các điểm di tích và các di vật, cổ vật, bảo vật quốc gia thuộc thẩm quyền quản lý của Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế; chủ động xây dựng phương án phòng ngừa, phát hiện từ sớm và sẵn sàng ngăn chặn, xử lý các hành vi xâm hại, phá hoại.

Chỉ đạo Sở VHTT phối hợp với Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế tham mưu Ủy ban nhân dân thành phố thành lập Hội đồng đánh giá tình trạng hiện vật để đề xuất giải pháp bảo quản, phục hồi theo đúng quy định của Luật Di sản Văn hóa.

Sở VHTT có trách nhiệm chủ trì, phối hợp với UBND các quận, huyện, thị xã rà soát, đánh giá công tác trưng bày, bảo quản, bảo vệ và các biện pháp bảo đảm an ninh, an toàn cho các cổ vật, hiện vật tại các bảo tàng, di tích văn hóa, lịch sử trên địa bàn thành phố; báo cáo UBND thành phố trước ngày 12.6.2025 để báo cáo Bộ VHTTDL.

Chủ trì, phối hợp với Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế kịp thời cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác cho các cơ quan báo chí đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục nâng cao ý thức, nhận thức về bảo vệ di sản văn hóa cho người dân và du khách.

UBND tỉnh cũng chỉ đạo Công an thành phố phối hợp với Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế điều tra, xác minh làm rõ hành vi vi phạm của đối tượng Hồ Văn Phương Tâm để xử lý theo quy định của pháp luật.

Hiện nay, Cơ quan cảnh sát điều tra Công an thành phố Huế đã tiến hành thông báo quyết định khởi tố vụ án hình sự, khởi tố bị can và ra lệnh tạm giam trong thời hạn 03 tháng đối với bị can Hồ Văn Phương Tâm, sinh năm: 1983, đăng ký thường trú tại: tổ 7, khu vực 4, phường Hương Long, quận Phú Xuân, Thành phố Huế về tội cố ý làm hư hỏng tài sản, theo điểm C, khoản 2, điều 178 Bộ Luật Hình sự.

Hình ảnh ngai vàng triều Nguyễn ở điện Thái Hòa trước sự cố. Ảnh: Nguyễn Luân

Về thực hiện kiểm tra, đánh giá tình trạng kỹ thuật của bảo vật quốc gia "Ngai vua triều Nguyễn", đề xuất giải pháp bảo quản, phục hồi theo quy định của pháp luật, trên cơ sở ý kiến thống nhất của Bộ VHTTDL tại Công văn số 2389/BVHTTDL-DSVH, Chủ tịch UBND thành phố Huế đã ký Quyết định số 1566/QĐ-UBND về việc thành lập Hội đồng đánh giá tình trạng và đề xuất phương án bảo quản, phục chế bảo vật quốc gia Ngai vua triều Nguyễn.

Hội đồng sẽ tổ chức họp vào ngày 01.6.2025, trên cơ sở kết quả của phiên họp, UBND thành phố Huế sẽ tiếp tục báo cáo Bộ VHTTDL xem xét, quyết định phương án bảo quản, phục chế bảo vật quốc gia "Ngai vua triều Nguyễn" theo đúng quy định.

Trong thời gian tới đây, UBND thành phố sẽ tổ chức họp Hội đồng đánh giá tình trạng và đề xuất phương án bảo quản, phục chế bảo vật quốc gia Ngai vua triều Nguyễn; tổng hợp ý kiến báo cáo Bộ VHTTDL xem xét, quyết định phương án phục chế bảo vật quốc gia Ngai vua triều Nguyễn.

Đối với các bảo vật quốc gia hiện nay đang lưu giữ tại Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế, UBND thành phố đã chỉ đạo các cơ quan có liên quan hoàn thiện và triển khai phương án bảo vệ chi tiết đối với từng bảo vật ngay trong tháng 6.2025; trong đó tập trung đảm bảo đầy đủ các biện pháp phòng, chống trộm cắp, cháy, nổ, thiên tai và các nguy cơ gây hư hại khác để bảo đảm tuyệt đối an toàn cho bảo vật quốc gia.

UBND thành phố sẽ ưu tiên đầu tư kinh phí cải tạo, nâng cấp công trình, hạ tầng kỹ thuật, đầu tư trang thiết bị chuyên dụng trong công tác trưng bày, bảo quản hiện vật và khu vực trưng bày bảo vật quốc gia tại Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế.

Đồng thời, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ mới, trí thông minh nhân tạo (AI) trong quản lý giám sát như: hệ thống cảm biến cảnh báo sớm, thiết lập hàng rào ảo, hệ thống giám sát an ninh… để bảo đảm bảo vật quốc gia được đặt trong chế độ bảo quản đặc biệt theo hướng dẫn của Bộ VHTTDL.

Đồng thời, chỉ đạo Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế hoàn thiện Phương án tổng thể bảo vệ an ninh, an toàn tại đơn vị; phương án trưng bày, tham quan; phương án tổ chức nhân sự, cơ sở vật chất để vừa đáp ứng nhu cầu tham quan của người dân, du khách vừa đảm bảo an toàn, an ninh cho các hiện vật, cổ vật.