Du lịch Việt Nam: Cơ hội bứt phá từ cải cách quản lý

Trong bối cảnh ngành du lịch toàn cầu đang phục hồi mạnh mẽ sau đại dịch COVID-19, Việt Nam đứng trước một thời cơ quan trọng để tái định vị hình ảnh điểm đến, tăng tốc thu hút du khách quốc tế và nâng cao hiệu quả kinh tế từ hoạt động đón khách. Những nỗ lực tích cực trong việc nới lỏng chính sách visa, mở rộng thị trường, cải thiện hạ tầng và đa dạng hóa sản phẩm đã mang lại nhiều tín hiệu tích cực.

Tuy nhiên, vẫn còn những “nút thắt” cần tháo gỡ, đặc biệt là trong công tác quản lý nhà nước, kiểm soát chất lượng dịch vụ, chuyển đổi số và tạo môi trường du lịch lành mạnh, minh bạch. Trên cơ sở đề xuất từ Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch và chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Công điện số 34/CĐ-TTg, Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính đã đưa ra những định hướng rõ ràng, yêu cầu các bộ, ngành, địa phương và doanh nghiệp du lịch hành động đồng bộ, quyết liệt nhằm thúc đẩy hiệu quả kinh tế của ngành du lịch quốc tế trong thời gian tới.

Việt Nam đứng trước thời cơ quan trọng để tái định vị hình ảnh điểm đến, tăng tốc thu hút du khách quốc tế.

Ghi nhận tinh thần chủ động của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trong việc nghiên cứu và đề xuất các giải pháp mang tính thực tiễn cao, Phó Thủ tướng yêu cầu toàn hệ thống chính trị vào cuộc, đặc biệt là việc quán triệt sâu sắc và thực hiện nghiêm túc các nhiệm vụ trọng tâm như đẩy mạnh xúc tiến quảng bá, đa dạng hóa sản phẩm du lịch chất lượng cao, thúc đẩy chuyển đổi số và chuyển đổi xanh, đơn giản hóa thủ tục xuất nhập cảnh, kiểm soát chất lượng điểm đến và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm. Mục tiêu là tạo lập một môi trường du lịch an toàn, văn minh, hấp dẫn, đủ sức cạnh tranh với các quốc gia trong khu vực.

Ông Nguyễn Trùng Khánh – Cục trưởng Cục Du lịch quốc gia Việt Nam cho rằng ngành du lịch đang rất cần một cách tiếp cận đồng bộ trong công tác quản lý. Ông nhấn mạnh, nếu không có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ ngành, đặc biệt là trong kiểm soát điểm đến, hướng dẫn viên, hoạt động lưu trú và kinh doanh dịch vụ thì sẽ rất khó để giữ chân du khách. “Không thể để khách quốc tế vừa đến đã gặp cảnh chèo kéo, ép giá, bị làm phiền bởi những dịch vụ kém chất lượng,” ông Khánh nói.

Quan điểm này cũng được lãnh đạo các địa phương chia sẻ. Ông Nguyễn Văn Hòa – Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Khánh Hòa khẳng định, không thể phát triển du lịch quốc tế nếu không đảm bảo ba yếu tố cốt lõi: chất lượng dịch vụ, môi trường du lịch lành mạnh và năng lực quản lý điểm đến chuyên nghiệp. Với kinh nghiệm của địa phương có thế mạnh về du lịch biển đảo, ông Hòa cho biết Khánh Hòa đang đẩy mạnh giám sát thông qua công nghệ, xây dựng hệ thống phản ánh du khách, tăng cường xử lý vi phạm trong hoạt động lữ hành và nâng cao chất lượng hướng dẫn viên.

“Chúng tôi mong muốn được trao quyền chủ động hơn nữa để xử lý nhanh các tình huống phát sinh tại điểm đến, đồng thời tái cấu trúc sản phẩm du lịch theo hướng bền vững, hiện đại hơn,” ông Hoà chia sẻ.

Một yếu tố không thể thiếu trong việc nâng cao hiệu quả đón khách quốc tế là kiểm soát chất lượng kinh doanh dịch vụ du lịch, đặc biệt tại các khu mua sắm, nhà hàng, cửa hàng lưu niệm – nơi thường xuyên xảy ra tình trạng ép giá, hàng giả, hàng nhái. Do đó, vai trò của Bộ Công Thương và lực lượng Quản lý thị trường rất quan trọng trong việc siết chặt thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm, đồng thời bảo vệ quyền lợi của du khách.

Bên cạnh đó, các chính sách tài chính, đặc biệt là hoàn thuế VAT cho khách nước ngoài, cũng cần được cải cách để thuận tiện, minh bạch, nhanh chóng hơn, tăng trải nghiệm tích cực và khuyến khích chi tiêu.

Ở cấp độ địa phương, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố đóng vai trò trung tâm trong việc triển khai các chỉ đạo của Chính phủ. Việc quản lý lao động nước ngoài, kiểm tra điều kiện kinh doanh, xử lý nghiêm các hành vi lừa đảo du khách, cũng như phát triển hệ thống tiếp nhận phản ánh (đường dây nóng, trung tâm hỗ trợ du khách, ứng dụng du lịch thông minh...) phải trở thành ưu tiên hàng đầu. Bài học từ các thành phố như Đà Nẵng, Quảng Ninh, TP.HCM cho thấy rằng, địa phương nào làm tốt vai trò quản lý điểm đến thì nơi đó giữ chân được du khách, thu hút đầu tư và tạo được thương hiệu vững chắc.

Ngoài khu vực công, sự vào cuộc mạnh mẽ của các hiệp hội nghề nghiệp như Hiệp hội Du lịch Việt Nam, các hiệp hội du lịch địa phương cũng mang lại hiệu ứng tích cực. Các chương trình bồi dưỡng nghiệp vụ, nâng cao đạo đức nghề nghiệp cho đội ngũ hướng dẫn viên, doanh nghiệp lữ hành không chỉ giúp tăng chất lượng dịch vụ mà còn góp phần xây dựng hình ảnh chuyên nghiệp, thân thiện cho du lịch Việt Nam trong mắt bạn bè quốc tế.

Với quyết tâm chính trị cao, chỉ đạo sát sao của Chính phủ và sự chung tay của toàn ngành, Việt Nam đang có một cơ hội lớn để vươn lên thành điểm đến hàng đầu trong khu vực. Tuy nhiên, muốn tận dụng được thời cơ này, cần một cách làm mới, quyết liệt và thực chất từ trung ương đến địa phương, từ cơ quan quản lý đến từng doanh nghiệp, từng người dân làm du lịch. Du khách quốc tế đến Việt Nam không chỉ để chiêm ngưỡng cảnh quan, mà còn để cảm nhận sự chuyên nghiệp, an toàn, minh bạch và lòng hiếu khách của một quốc gia đang thay đổi từng ngày.

Đây chính là lúc để ngành du lịch Việt Nam bứt phá, không chỉ để phục hồi mà để khẳng định tầm vóc mới trên bản đồ du lịch thế giới.