Chọn cổ phiếu quan trọng hơn dự báo VN-Index

Mùa công bố kết quả kinh doanh quý II đang bước vào cao điểm và trở thành “bộ lọc” quan trọng đối với dòng tiền

Tìm điểm tựa từ vĩ mô và kết quả kinh doanh

Ông Nguyễn Anh Khoa, Giám đốc Phân tích, Công ty Chứng khoán Agriseco cho rằng, giai đoạn nửa cuối năm 2026, bối cảnh kinh tế vĩ mô vẫn là điểm tựa quan trọng khi tăng trưởng được duy trì ở mức cao, đầu tư công tiếp tục được thúc đẩy, trong khi nhiều doanh nghiệp bước vào chu kỳ cải thiện kết quả kinh doanh. Tuy nhiên, khác với thời kỳ dòng tiền lan tỏa trên diện rộng, thị trường đang bước vào giai đoạn phân hóa rõ nét hơn. Điều đó đồng nghĩa, hiệu quả đầu tư sẽ phụ thuộc nhiều vào khả năng lựa chọn đúng doanh nghiệp để đầu tư thay vì chỉ kỳ vọng VN-Index tiếp tục đi lên.

Mùa công bố kết quả kinh doanh quý II đang bước vào cao điểm và trở thành “bộ lọc” quan trọng đối với dòng tiền. Trong bối cảnh thanh khoản chưa thực sự bùng nổ, nhà đầu tư sẽ ưu tiên những doanh nghiệp có tăng trưởng lợi nhuận rõ ràng, đồng thời có cơ sở duy trì đà tăng doanh thu, lợi nhuận trong nửa cuối năm. Các doanh nghiệp đầu ngành, sở hữu lợi thế cạnh tranh bền vững, năng lực quản trị tốt và triển vọng tăng trưởng trung, dài hạn sẽ có nhiều cơ hội thu hút dòng vốn hơn những doanh nghiệp chỉ hưởng lợi ngắn hạn từ diễn biến thị trường.

Ngay cả khi VN-Index dao động trong biên độ hẹp hoặc xuất hiện các nhịp rung lắc, doanh nghiệp có nền tảng cơ bản tốt vẫn có khả năng mang lại mức sinh lời vượt trội nếu có tầm nhìn trung - dài hạn. Ngược lại, đầu tư theo xu hướng của chỉ số nhưng lựa chọn doanh nghiệp thiếu triển vọng có thể khiến hiệu quả danh mục không như kỳ vọng.

Sự phân hóa không chỉ diễn ra giữa các nhóm ngành mà còn trong từng ngành.

Theo ông Nguyễn Văn Trúc, Giám đốc Trung tâm Phân tích, Công ty Chứng khoán Quốc gia (NSI), thị trường đang bước vào trạng thái phân hóa theo mô hình “chữ K”, khi khoảng cách giữa nhóm doanh nghiệp dẫn dắt và phần còn lại ngày càng rõ nét. Trong khi bức tranh vĩ mô vẫn là điểm tựa với GDP 6 tháng tăng hơn 8%, sản xuất công nghiệp và FDI duy trì tích cực, cùng kỳ vọng nâng hạng thị trường của FTSE Russell, thì tốc độ tăng trưởng kinh tế đang diễn ra nhanh hơn khả năng hấp thụ của hệ thống tài chính, khiến áp lực thanh khoản, lãi suất và chi phí vốn vẫn hiện hữu.

Bên cạnh đó, các yếu tố bên ngoài như chính sách của Fed, diễn biến địa chính trị và biến động giá hàng hóa vẫn có thể ảnh hưởng đến tâm lý nhà đầu tư trong ngắn hạn. Vì vậy, khả năng thị trường còn tiếp tục kiểm định các vùng hỗ trợ là điều cần tính đến, dù xu hướng tăng trung và dài hạn chưa bị phá vỡ. 

Để xác nhận một xu hướng hồi phục bền vững, nhà đầu tư không nên chỉ nhìn vào mức tăng của chỉ số mà cần theo dõi sự đồng thuận giữa giá và thanh khoản. Dòng tiền cần lan tỏa sang các nhóm dẫn dắt như ngân hàng, chứng khoán, đồng thời giao dịch của khối ngoại cải thiện. Nếu những tín hiệu này chưa xuất hiện, các nhịp tăng hiện tại chủ yếu mang tính kỹ thuật.

Theo thống kê của FiinTrade, tính đến ngày 22/7/2026, đã có 310 doanh nghiệp niêm yết công bố báo cáo tài chính, chiếm khoảng 22,2% số doanh nghiệp trên thị trường. Tổng lợi nhuận sau thuế tăng 24,9% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn đáng kể mức tăng 17,5% của đợt cập nhật trước.

Động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ nhóm phi tài chính với mức tăng lợi nhuận 35%, trong khi nhóm tài chính cũng ghi nhận mức tăng gần 20%. Xét theo ngành, nhóm bất động sản gây bất ngờ khi lợi nhuận tăng hơn 80%, dịch vụ tài chính tăng gần 29%, ngân hàng tăng gần 20%, cho thấy bức tranh lợi nhuận đang cải thiện ở nhiều lĩnh vực. Ngược lại, một số ngành như hàng hóa và dịch vụ công nghiệp hay thực phẩm - đồ uống vẫn ghi nhận mức tăng trưởng kém khả quan.

Dù mới có hơn 20% doanh nghiệp công bố báo cáo tài chính, số liệu ban đầu cho thấy lợi nhuận quý II tích cực hơn kỳ vọng, qua đó củng cố triển vọng tăng trưởng của doanh nghiệp niêm yết trong năm 2026.

Tận dụng cơ hội giữa nhịp phân hóa

Bên cạnh nhóm ngân hàng, ông Nguyễn Anh Khoa đánh giá tích cực các nhóm hưởng lợi từ đầu tư công như xây dựng, vật liệu xây dựng, thép; cùng các doanh nghiệp điện và dầu khí gắn với mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng. Đây đều là những lĩnh vực có động lực tăng trưởng tương đối rõ trong bối cảnh kinh tế tiếp tục mở rộng.

Trong khi đó, NSI xây dựng chiến lược đầu tư nửa cuối năm theo hướng “Phòng thủ - Phản công”, ưu tiên quản trị rủi ro nhưng sẵn sàng gia tăng tỷ trọng ở các doanh nghiệp có câu chuyện tăng trưởng riêng khi cơ hội xuất hiện. Theo nhiều chuyên gia, trong giai đoạn thị trường phân hóa, lựa chọn đúng doanh nghiệp sẽ quan trọng hơn dự báo đúng điểm số VN-Index.

Thực tế cho thấy, sự phân hóa không chỉ diễn ra giữa các nhóm ngành mà còn trong từng ngành. Doanh nghiệp có bảng cân đối tài chính lành mạnh, dòng tiền ổn định, khả năng tiếp cận vốn dài hạn và hưởng lợi từ chính sách sẽ tiếp tục thu hút dòng tiền. Ngược lại, các doanh nghiệp phụ thuộc nhiều vào vốn vay ngắn hạn sẽ chịu áp lực lớn hơn từ chi phí vốn.

Nhóm cổ phiếu chứng khoán vẫn được đánh giá tích cực nhờ dư nợ cho vay ký quỹ tăng, hoạt động ngân hàng đầu tư khởi sắc và làn sóng IPO, phát hành vốn quay trở lại. Tuy nhiên, cạnh tranh gia tăng khiến biên lợi nhuận từ hoạt động margin có xu hướng thu hẹp, buộc các công ty chứng khoán phải mở rộng sang các mảng kinh doanh có giá trị gia tăng cao hơn. 

Ở góc độ quản trị, NSI khuyến nghị, nhà đầu tư không nên chỉ nhìn vào mức tăng ngắn hạn của chỉ số hay hiệu quả đầu tư trong ngắn hạn. Thay vào đó, cần đánh giá chất lượng danh mục thông qua cơ cấu ngành, tỷ trọng tiền mặt, khả năng quản trị rủi ro và hiệu quả đầu tư trong chu kỳ dài hạn.

“Việc sử dụng đòn bẩy tài chính cần được kiểm soát chặt chẽ trong bối cảnh lãi suất chưa thực sự bước vào chu kỳ giảm. Nhà đầu tư nên ưu tiên các cổ phiếu có thanh khoản cao, nền tảng cơ bản tốt và duy trì tỷ lệ margin ở mức an toàn”, ông Trúc nhấn mạnh.