"Rào cản lớn cho phục hồi và phát triển du lịch quốc tế là visa"

Trình bày báo cáo dẫn đề của Hội đồng tư vấn du lịch (TAB), ông Chris Farwell, Phó Tổng giám đốc Tập đoàn Thiên Minh, cho biết Việt Nam là một trong những quốc gia đi đầu trong khu vực mở cửa trở lại song đứng cuối bảng xếp hạng Chỉ số Phục hồi du lịch châu Á sau COVID-19. Nước ta chỉ có thể đón được khoảng 3,5 triệu lượt khách quốc tế vào năm 2022, thấp hơn nhiều so với chỉ tiêu đón được 5 triệu lượt khách quốc tế và tạo ra tổng thu khoảng 4,5 tỉ USD trong khi nhiều quốc gia khác trong khu vực như Thái Lan, Indonesia, Singapore đã vượt qua chỉ tiêu của họ.

Ông Chris Farwell, Phó Tổng giám đốc Tập đoàn Thiên Minh, trình bày báo cáo dẫn đề của Hội đồng tư vấn du lịch (TAB). Ảnh: Thành Đạt

Đại diện TAB nhấn mạnh một trong những yếu tố khiến khách không đến Việt Nam là chế độ thị thực của Việt Nam và quy trình cấp thị thực (visa) mất nhiều thời gian. Việc mở rộng danh sách các quốc gia được miễn thị thực (như các nước khác ở châu Âu, Úc, New Zealand, Canada) và kéo dài thời hạn thị thực lên 30-45 ngày sẽ là động lực lớn đối với người nước ngoài đang muốn đi du lịch đến Việt Nam.

Thái Lan miễn thị thực đối với công dân của 65 quốc gia và thời gian miễn thị thực được kéo dài từ 30 ngày đến 45 ngày và trong một số trường hợp là 90 ngày. Việt Nam hiện miễn thị thực cho 25 nước với các quy định thời gian miễn thị thực khác nhau, phần lớn là 15 ngày.

Du khách thường phàn nàn không thể dễ dàng xin thị thực du lịch tại các Đại sứ quán của chúng ta như trước COVID-19. Họ nói rằng họ bị yêu cầu phải có các công ty bảo lãnh, đây là một gánh nặng mới về thủ tục hành chính; hoặc họ còn bị giới thiệu xin thị thực qua các đại lý dịch vụ cấp thị thực với mức phí thường rất cao cho mỗi thị thực (từ 200 USD cho tới 500 USD đối với các thị thực xin gấp vào thời hạn cuối, trong khi lệ phí chính thức cấp thị thực chỉ là 25 USD).

"Chúng tôi đã thấy phản ánh của công dân các quốc gia không thuộc trong danh sách các quốc gia đủ điều kiện cấp thị thực điện tử hoặc khó xin thị thực điện tử, chẳng hạn như Mauritius cho biết họ có thể phải đợi 30 ngày trở lên và phải trả tới 800 USD để được cấp thị thực"- ông Chris Farwell cho biết.

Thực trạng này dẫn tới kết quả là Thái Lan đã đón được hơn 10 triệu lượt khách quốc tế năm 2022, mang lại tổng thu từ du khách quốc tế 16 tỉ USD. Trong 2 tháng cuối năm 2022, một số thị trường chính của Thái Lan ở châu Âu đã trở lại đạt gần với mức trước COVID. Trong khi không có thị trường trọng điểm nào của Việt Nam phục hồi đạt mức 50% so với thời điểm trước COVID. "Điều cốt yếu là chúng ta cần phải ngay lập tức quay lại ít nhất như là các điều kiện về thị thực như trước COVID-19 nếu chúng ta muốn có khách quốc tế"- đại diện TAB nêu.

Ông Lê Quốc Minh, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam, chủ trì hội nghị, khẳng định các kiến nghị sẽ được tập hợp thành báo cáo trình Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ trong hội nghị toàn quốc sắp diễn ra.

Đồng thời, theo đại diện TAB, cần loại bỏ gánh nặng về thủ tục giấy tờ đối với thị thực và thị thực điện tử.

Hiện nay, du khách từ một số quốc gia, như Úc, Canada... đang gặp khó khăn trong việc xin thị thực ngay cả khi họ liên hệ với Đại sứ quán Việt Nam ở nước sở tại. Họ được yêu cầu phải khai báo công ty bảo lãnh hoặc giới thiệu đến đại lý dịch vụ cấp thị thực. Theo TAB, cách làm này cần phải dừng lại ngay lập tức. Thay vào đó, tất cả những ai liên hệ với Đại sứ quán của chúng ta đều mong muốn được ứng xử nhất quán, thân thiện và nhanh chóng.

Thứ hai, hệ thống thị thực điện tử thực sự cần được quan tâm ngay trước mắt một số vấn đề.

Danh sách các quốc gia được cấp thị thực điện tử nên được mở rộng cho tất cả các quốc gia. Tên miền nên được thay đổi để khách nước ngoài dễ dàng hơn trong việc tìm kiếm trực tuyến và cần cắt giảm các đại lý dịch vụ có trang web giống như các kênh chính thức cấp thị thực.

Việc truy cập trang web và giao diện thân thiện với người dùng cần được cải thiện. Nhiều người thường than phiền là họ không thể truy cập trang web, tốc độ trang web quá chậm hoặc không dễ dàng cho người dùng như các trang web thị thực chính thức của các quốc gia khác.

Hệ thống cần được xem xét lại để có thể làm đơn giản, dễ dàng hơn để có thể trả lời cho khách một cách nhất quán và nhanh chóng.

"Chúng tôi tin rằng chúng ta hoàn toàn có thể trả lời cho khách nộp hồ sơ trong vòng 24 giờ. Chúng tôi không cho rằng phí thị thực là một rào cản lớn mà chính hệ thống đơn giản, dễ dàng mới là yếu tố cần thiết"- ông Chris Farwell nhấn mạnh.

Bày tỏ tiếc nuối khi bỏ lỡ cơ hội phục hồi và phát triển du lịch trong năm 2022, PGS-TS Trần Đình Thiên cho rằng chốt của vấn đề, nguồn cơn để du lịch chậm phát triển là việc mở cửa với visa du lịch. Do đó, bài toán đầu tiên cần giải là phải cải cách toàn bộ thủ tục liên quan đến chế độ mở cửa, đây là thời điểm cần bung ra nhiều hơn nữa. Để làm được điều đó cần "đội đặc nhiệm". Và khi hàng không, du lịch phục hồi sẽ có sức lan tỏa lớn tới toàn bộ kinh tế đất nước.

Cũng tại hội nghị, đại diện các hiệp hội, doanh nghiệp đã kiến nghị nhiều đề xuất như bỏ yêu cầu bảo hiểm COVID với khách du lịch; cung cấp khoản vay vốn cho doanh nghiệp hàng không, du lịch; thành lập tổ công tác đặc biệt phục hồi du lịch quốc tế; hỗ trợ các hãng hàng không tăng công suất và thúc đẩy du lịch quốc tế; du lịch tăng cường quảng bá tại thị trường nguồn, nâng cấp điểm đến và sản phẩm dịch vụ, chuyển đổi số...